
કુંવરબાઈ નું મામેરું યોજના (Kunwar Bai Nu Mameru Yojana)
કુંવરબાઈ નું મામેરું યોજના એ ગુજરાત સરકારની એક મહત્વપૂર્ણ સામાજિક કલ્યાણ યોજના છે, જે સામાજિક અને આર્થિક રીતે નબળા વર્ગની દીકરીઓના લગ્ન માટે નાણાકીય સહાય પૂરી પાડે છે. આ યોજના અનુસૂચિત જાતિ (SC), અનુસૂચિત જનજાતિ (ST), સામાજિક અને શૈક્ષણિક રીતે પછાત વર્ગ (SEBC) તેમજ આર્થિક રીતે નબળા પરિવારોની દીકરીઓના લગ્નને પ્રોત્સાહન આપવા માટે શરૂ કરવામાં આવી છે. આ યોજના મંગલસૂત્ર યોજના તરીકે પણ ઓળખાય છે.
આ યોજના ગુજરાતના સામાજિક ન્યાય અને અધિકારીતા વિભાગ (Social Justice & Empowerment Department) દ્વારા સંચાલિત થાય છે, અને લાભાર્થીઓને ડાયરેક્ટ બેનિફિટ ટ્રાન્સફર (DBT) દ્વારા સહાય રકમ સીધી બેંક ખાતામાં જમા કરવામાં આવે છે.
કુંવરબાઈ નું મામેરું યોજના યોજનાનો હેતુ (Objective)
- સામાજિક અને આર્થિક રીતે નબળા પરિવારોમાં દીકરીઓના લગ્નનો આર્થિક બોજ ઘટાડવો.
- બાળ વિવાહને રોકવો અને ન્યૂનતમ વય મુજબ લગ્નને પ્રોત્સાહન આપવું.
- નબળા વર્ગના પરિવારોને નાણાકીય સહાય આપીને તેમની સામાજિક ઉન્નતિ સુનિશ્ચિત કરવી.
કુંવરબાઈ નું મામેરું યોજના લાભો (Benefits)
- લાભાર્થી દીકરી (નવવધૂ) ને ₹10,000 થી ₹12,000 સુધીની સહાય રકમ આપવામાં આવે છે (વિવિધ સ્ત્રોતો અનુસાર રકમમાં થોડો ફેરફાર હોઈ શકે, પરંતુ મોટાભાગે ₹12,000 છે).
- રકમ સીધી લાભાર્થીના બેંક ખાતામાં જમા થાય છે.
- આ સહાય લગ્નના ખર્ચ જેવા કે દહેજ, આભૂષણો કે અન્ય લગ્ન સંબંધિત જરૂરિયાતો માટે વાપરી શકાય છે.
કુંવરબાઈ નું મામેરું યોજના પાત્રતાના માપદંડ (Eligibility Criteria)
- લાભાર્થી દીકરી ગુજરાત રાજ્યની નિવાસી હોવી જોઈએ.
- દીકરીના લગ્ન ઓછામાં ઓછી 18 વર્ષની વયે થયા હોવા જોઈએ.
- પરિવારની વાર્ષિક આવક મર્યાદા:
- અનુસૂચિત જનજાતિ (ST) માટે ₹1,20,000 સુધી.
- અનુસૂચિત જાતિ (SC), SEBC અથવા આર્થિક રીતે નબળા વર્ગ (EWS) માટે ₹1,00,000 સુધી (કેટલાક સ્ત્રોતોમાં આ મર્યાદા અલગ હોઈ શકે, તેથી સત્તાવાર વેબસાઈટ ચકાસો).
- દીકરીના લગ્ન કોઈપણ જાતિ કે ધર્મના વ્યક્તિ સાથે થઈ શકે, પરંતુ લાભાર્થીએ ઉપર જણાવેલ વર્ગોમાંથી એકનો હોવું જરૂરી છે.
- અરજી લગ્નના 2 વર્ષની અંદર કરવી જરૂરી છે.
- લાભાર્થીને આ યોજના હેઠળ માત્ર એક જ વખત સહાય મળી શકે છે.
કુંવરબાઈ નું મામેરું યોજના જરૂરી દસ્તાવેજો (Required Documents)
અરજી કરતી વખતે નીચેના દસ્તાવેજો અપલોડ કરવાના હોય છે:
- લાભાર્થી દીકરીનું આધાર કાર્ડ.
- લગ્ન પ્રમાણપત્ર (Marriage Registration Certificate).
- લાભાર્થીના માતા-પિતાનું આવકનું પ્રમાણપત્ર (Income Certificate).
- જાતિ પ્રમાણપત્ર (Caste Certificate) – SC/ST/SEBC માટે.
- બેંક પાસબુકની નકલ (લાભાર્થીના નામે ખાતું હોવું જોઈએ).
- નિવાસ પ્રમાણપત્ર (Domicile Certificate).
- પાસપોર્ટ સાઈઝ ફોટો.
- જો લાગુ હોય, તો દિવ્યાંગતા પ્રમાણપત્ર (જો લાભાર્થી દિવ્યાંગ હોય).
કુંવરબાઈ નું મામેરું યોજના અરજી કેવી રીતે કરવી (How to Apply)
અરજી સંપૂર્ણપણે ઓનલાઈન હોય છે. નીચેના પગલાં અનુસરો:
- સત્તાવાર વેબસાઈટ e-Samaj Kalyan Portal પર જાઓ.
- “નવી અરજી” (New Application) અથવા “Apply for Scheme” પર ક્લિક કરો.
- “કુંવરબાઈ નું મામેરું યોજના” (Kuvarbai Nu Mameru Yojana) વિકલ્પ પસંદ કરો.
- જરૂરી વિગતો ભરો: લાભાર્થીનું નામ, જન્મ તારીખ, મોબાઈલ નંબર, ઈમેઈલ, સરનામું, વગેરે.
- બધા જરૂરી દસ્તાવેજો અપલોડ કરો.
- ફોર્મ સબમિટ કરો અને અરજી નંબર (Application ID) નોંધી લો.
- અરજીની સ્થિતિ ચકાસવા માટે “View Application Status” વિકલ્પનો ઉપયોગ કરો.
નોંધ: જો તમારી પાસે ડિજિટલ સહી નથી, તો નજીકના જન સેવા કેન્દ્ર (CSC) અથવા તાલુકા વિકાસ અધિકારી (TDO) કચેરીમાં જઈને સહાય લઈ શકો છો. અરજી લગ્નના 2 વર્ષની અંદર જ કરવી જરૂરી છે.
કુંવરબાઈ નું મામેરું યોજના અરજીની સ્થિતિ કેવી રીતે ચકાસવી (Check Status)
- e-Samaj Kalyan Portal પર લૉગિન કરો.
- “View Application Status” પર ક્લિક કરો.
- તમારો અરજી નંબર અને મોબાઈલ નંબર દાખલ કરો.
- સ્થિતિ (Approved, Rejected, Pending) દેખાશે.
કુંવરબાઈ નું મામેરું યોજના મહત્વની માહિતી (Important Notes)
- આ યોજના 2025માં પણ સક્રિય છે, અને લાભાર્થીઓને DBT દ્વારા ઝડપી ચુકવણી મળે છે.
- જો અરજી નકારવામાં આવે, તો કારણ સાથે સૂચના આપવામાં આવે છે, અને અપીલ કરી શકાય છે.
- વધુ માહિતી માટે સત્તાવાર પોર્ટલ અથવા હેલ્પલાઈન (1800-233-5500) પર સંપર્ક કરો.
- યોજનામાં ગેરરીતિ ટાળવા માટે ફક્ત સત્તાવાર સ્ત્રોતો દ્વારા જ અરજી કરો.
જો તમને કોઈ ચોક્કસ પાસાં (જેમ કે ફોર્મ ડાઉનલોડ અથવા અપડેટ) વિશે વધુ માહિતી જોઈએ, તો જણાવો!